Meervoudig bewezen effectief

Met de meervoudig bewezen effectieve aanpak ‘Hoe word je rijk?’, één van de best practices van Stichting Financieel Gezond Nederland (SFGN), leren jongeren concreet wat zij wel en niet moeten doen om na hun 18e financieel NIET in de schulden te komen. De impactonderzoeken van Avance en van Telli Consultancy laten zien dat al na 1 lesuur het programma een significante stijging realiseert in drie cruciale factoren voor financiële zelfredzaamheid: kennis, handelingsbegrip (doe-vermogen) en actiebereidheid (motivatie). De VNG heeft een drempelverlagende handreiking geschreven voor gemeenten met het doel hen te stimuleren met ‘Hoe word je rijk?’ te gaan werken en niet het wiel opnieuw uit te vinden. 

Deloitte onderzocht in 2025 in opdracht van SchuldenLabNL (tegenwoordig SFGN) de maatschappelijke impact van ‘Hoe word je rijk?’. De conclusie is helder: investeren in financiële educatie voor kwetsbare jongeren loont. Deloitte berekende een maatschappelijke opbrengst van gemiddeld €947 per deelnemer per jaar. De grootste baten komen terecht bij gemeenten, vooral door minder gebruik van schuldhulpverlening, bijstand en andere sociale voorzieningen. Voor schooljaar 2026-2027 wordt de totale maatschappelijke opbrengst geraamd op €21,4 miljoen. De Deloitte-impactmeting ‘Hoe word je rijk?’ leest u hier.

Korte beschrijving van de ‘sluitende aanpak preventie van schulden’ 

Money Start biedt een sluitende aanpak preventie van schulden die jongeren voorbereidt op financiële zelfstandigheid en tijdig ondersteunt wanneer risico’s ontstaan. Sluitend, omdat een jongere pas wordt losgelaten wanneer deze voldoende zelfredzaam is. Het doel is eenvoudig: voorkomen dat jongeren na hun 18e verjaardag in de schulden raken. De aanpak sluit aan op de praktijk. Jongeren maken vaak op dezelfde manieren schulden, missen financiële kennis en doe-vermogen en hebben regelmatig geen helpend netwerk. Daarom combineren we preventieve financiële educatie op school (12-19 jaar) met begeleiding vanaf 17,5 jaar. Zo raken jongeren niet uit beeld en worden schulden op tijd gesignaleerd en opgelost voordat ze problematisch worden. Omdat deze aanpak vóór de reguliere vroegsignalering plaatsvindt, noemen wij dit op-tijd-signalering.

Opbouw en componenten

De aanpak bestaat uit vijf opeenvolgende stappen, vormgegeven als een trechtermodel. Iedereen ontvangt financiële educatie waaronder het onderwijsprogramma ‘Hoe word je rijk?’. Een kleinere groep krijgt extra ondersteuning en alleen wie het echt nodig heeft stroomt door naar intensieve begeleiding of uiteindelijk naar bewindvoering.

Stap 1 – Doorlopende leerlijn onderwijs: Scholen bieden een doorlopende leerlijn ‘financieel zelfredzaam’ van de eerste schooldag tot uitstroom. Deze legt de basis voor kennis en vaardigheden. Een integraal onderdeel hiervan zijn de lessen van ‘Hoe word je rijk?’. 

Stap 2 – ‘Hoe word je rijk?’ (12–19 jaar): Professionals zoals schuldhulpverleners en maatschappelijk werkers geven praktijkgerichte lessen over de belangrijkste onderwerpen waar jongeren schulden in maken, zoals boetes, zorgverzekering, fraude en studiefinanciering. Jongeren leren wat er verandert als zij 18 worden en hoe zij schulden kunnen voorkomen.

Stap 3 – ‘Samen 18 Worden’ (vanaf 17,5 jaar): Voor jongeren die onvoldoende financieel handelingsbekwaam zijn, organiseren we DOE-groepslessen waarin alle regelzaken rond 18 jaar samen worden uitgevoerd. Ouders, school en onze expert werken nauw samen. In 1 of 2 monitoringsmomenten analyseren we bankzaken, toeslagen en administratie en lossen we beginnende schulden direct op.

Stap 4 – ‘Geld Gappie’ (17,5–19 jaar): Individuele begeleiding voor jongeren die te complex zijn voor groepsaanpak. Ze krijgen met één-op-één lesbegeleiding hulp in de overgang naar 18 jaar. Ouders, school en onze expert werken nauw samen. In maandelijkse contactmomenten analyseren we bankzaken, toeslagen en administratie en lossen we beginnende schulden direct op.

Hoe word je rijk?

Als je jongeren vraagt wat ze willen worden, dan zeggen ze: ‘Rijk, ik wil rijk worden!’. Money Start steunt jongeren in de wens om rijk te worden door ze vuistregel één te leren: Als je rijk wil worden moet je geen schulden maken. 

‘Hoe word je rijk?’ richt zich op leerlingen van 12 tot en met 19 jaar en stelt zich tot doel om jongeren de noodzakelijke tools mee te geven om niet in de schulden te komen na hun 18e verjaardag. Het zorgvuldig samengestelde lesprogramma is gemaakt voor de kwetsbaarste leerlingen van Nederland, dus leerlingen die ingeschreven staan op het praktijkonderwijs, het speciaal onderwijs, ISK, het vmbo en het mbo-niveau 1 en 2. 

‘Hoe word je rijk?’ bestaat uit afwisselende thema’s voor zowel de onderbouw als de bovenbouw.

Money Start kiest bewust voor een combinatie van 45 eigen onderwijsfilms (waarmee wij in 2024 de Gouden Content Marketing Award wonnen), een peer-to-peeraanpak, praktijkopdrachten, ervaringsdeskundigen, klassengesprekken, quizzen, werkboekjes en LessonUp-interactie. Onderzoek en onze impactmetingen laten zien dat kwetsbare jongeren het meeste leren wanneer zij informatie zien, bespreken, oefenen en herhalen. De films kunnen in verschillende talen worden ondertiteld en sluiten aan bij de manier waarop jongeren van elkaar leren.

De lessen zijn praktisch, herkenbaar en sluiten aan op de leefwereld van jongeren. Ze worden verzorgd door ervaren gastdocenten uit het onderwijs en de financiële praktijk, aangevuld met peer educators die vanuit hun eigen ervaringen leerlingen helpen bewustere financiële keuzes te maken.

 

WAAR IS 'Hoe word je rijk?' ACTIEF?

'Hoe word je rijk?' is momenteel actief in 32 gemeenten in Nederland. Wilt u weten of 'Hoe word je rijk?' ook actief is in uw gemeente? Bekijk de website van Money Start voor een actueel overzicht. 

MEER WETEN?

Bent u benieuwd naar wat 'Hoe word je rijk?' voor uw gemeente kan betekenen? Neem dan contact op of bezoek de website van Money Start. De VNG biedt daarnaast ook implementatieondersteuning aan gemeenten met de VNG-handreiking opschalen ‘Hoe word je rijk?’-Money Start. 

In 2025 heeft Money Start onder andere in het Parool, het FD en het Algemeen Dagblad gestaan. Ook was Money Start te zien bij de NOS.

SAMENWERKING ‘HOE WORD JE RIJK’ EN STICHTING FINANCIEEL GEZOND NEDERLAND

Stichting Financieel Gezond Nederland wil gemeenten en private financiers stimuleren met bewezen effectieve aanpakken te werken. Het tegengaan van versnippering vormt het fundament van de stichting. 

Heeft u interesse in een samenwerking met Money Start, neem dan contact op met Loes van Geffen (directeur) 06-42619491. 

Informatie over ‘Hoe word je rijk?’ en Money Start

Impactmetingen

Campagne

Op onze website vindt u alles over de campagne ‘Doe ff lekker niet’.
Ook staan hier alle campagnematerialen en filmpjes.

Peer educator bij Money Start